DFT (Dry Film Thickness) to grubość powłoki suchej, czyli grubość warstwy farby po wyschnięciu i utwardzeniu, podawana w mikrometrach (µm). WFT (Wet Film Thickness) to grubość warstwy mokrej, mierzona grzebieniem tuż po nałożeniu. Łączy je zawartość części stałych w farbie: DFT = WFT × udział objętościowy części stałych. DFT grubość powłoki to podstawowe kryterium odbioru robót antykorozyjnych, bo od niej zależy, jak długo system malarski chroni stal. Poniżej opisujemy skutki błędnej grubości, pomiar grubości powłoki malarskiej i zapis wyniku w protokole odbioru.
Spis treści:
- Dlaczego za cienka i za gruba powłoka skraca trwałość zabezpieczenia?
- Jak wygląda pomiar grubości powłoki malarskiej na obiekcie?
- Jak DFT trafia do protokołu odbioru i dlaczego inwestor powinien go wymagać?
Dlaczego za cienka i za gruba powłoka skraca trwałość zabezpieczenia?
Wyjście poza zakres grubości przewidziany dla systemu w dowolną stronę skraca czas ochrony. Ile warstw farby na konstrukcji stalowej przewiduje taki system? Liczbę warstw i nominalną grubość powłoki NDFT podaje specyfikacja dobrana do kategorii korozyjności C1–C5 i oczekiwanej trwałości według normy ISO 12944-5. Konkretne wartości w µm zależą od wybranego systemu i karty technicznej producenta.
Co powoduje zbyt cienka warstwa? Słabiej odcina stal od wilgoci, tlenu i soli, a wierzchołki profilu chropowatości po obróbce strumieniowo-ściernej mogą zostać niedokryte i stać się zarodkami korozji punktowej. Dlatego staranne przygotowanie stali przed malowaniem idzie w parze z kontrolą grubości.
A zbyt gruba? Rosną naprężenia wewnętrzne, które w sztywnych powłokach epoksydowych prowadzą do pęknięć i odspojeń. Wierzch utwardza się szybciej niż wnętrze i zamyka w nim rozpuszczalnik, tworząc pęcherze, a czas schnięcia i utwardzania powłoki się wydłuża.
Jak wygląda pomiar grubości powłoki malarskiej na obiekcie?
Pomiar DFT wykonuje się nieniszczącym grubościomierzem magnetycznym lub wiroprądowym, według normy ISO 19840 (dla NDFT od 40 µm). Przyrząd sprawdza się na gładkiej stali, a od odczytów na podłożu chropowatym odejmuje się wartość korekcyjną. Odczyt obejmuje cały system, więc grubość pojedynczych warstw mierzy się po nałożeniu każdej z nich.
Ile punktów pomiarowych potrzeba? Według planu próbkowania ISO 19840 dla obszaru 10–30 m² co najmniej 20, dla 30–100 m² co najmniej 30, a każde kolejne rozpoczęte 100 m² dodaje 10 odczytów. Raport podaje m.in. średnią, minimum, maksimum i zastosowaną korektę.
Chcesz mieć pomiar DFT w protokole odbioru? Zapytaj o zakres kontroli jakości.
Parametry ze specyfikacji i raportu pomiarowego zestawia tabela:
| Parametr | Co opisuje | Kto go weryfikuje przy odbiorze |
|---|---|---|
| NDFT | Grubość wymagana w specyfikacji dla warstwy lub systemu | Projektant ustala, inspektor nadzoru porównuje z wynikami |
| DFT (odczyt) | Grubość powłoki suchej zmierzona w punkcie | Wykonawca mierzy, inspektor nadzoru sprawdza raport |
| Średnia DFT | Czy obszar kontrolny osiąga NDFT | Inspektor nadzoru |
| Odczyt minimalny | Lokalne niedobory, próg 80% NDFT | Inspektor nadzoru |
| DFT maksymalna | Górna granica wg producenta lub specyfikacji | Inspektor nadzoru i inwestor |
| WFT | Grubość mokrej warstwy podczas aplikacji | Wykonawca na bieżąco |
Średnia odczytana razem z minimum i maksimum pokazuje, czy warstwa jest równomierna.
Jak DFT trafia do protokołu odbioru i dlaczego inwestor powinien go wymagać?
Wyniki DFT trafiają do protokołu osobno dla każdego obszaru kontrolnego. Według ISO 19840 powłokę przyjmuje się, gdy:
- średnia wszystkich odczytów jest równa NDFT lub wyższa,
- każdy odczyt osiąga co najmniej 80% NDFT,
- odczyty z przedziału 80–100% NDFT stanowią mniej niż 20% pomiarów,
- żaden odczyt nie przekracza grubości maksymalnej.
Gdy producent nie podaje wartości maksymalnej, ISO 12944-5 zaleca limit 3 × NDFT. Protokół daje inwestorowi mierzalny dowód zgodności z projektem i punkt odniesienia przy przeglądach.
Przy malowaniu ogniochronnym stali grubość powłoki pęczniejącej wynika z wymaganej klasy odporności ogniowej (np. R30–R120), masywności przekroju i temperatury krytycznej, według tabel producenta danego systemu.
Przy zleceniu usługi malowanie konstrukcji stalowych warto ustalić z RS-MAL zakres pomiarów DFT i formę raportu jeszcze przed rozpoczęciem prac. DFT grubość powłoki spina projekt, wykonanie i odbiór w jednej mierzalnej wartości. Umów ocenę techniczną i wycenę systemu antykorozyjnego.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
NDFT to nominalna grubość powłoki suchej wymagana w specyfikacji, a DFT to grubość zmierzona na gotowej powłoce. Przy odbiorze według ISO 19840 średnia odczytów DFT musi osiągnąć NDFT, a każdy odczyt co najmniej 80% tej wartości.
Często tak, jeśli dopuszcza to karta techniczna producenta, a powłoka mieści się w czasie międzywarstwowym lub zostanie zmatowiona. Grubszą nawierzchnią trudno odtworzyć funkcję gruntu, np. bogatego w cynk, dlatego sposób uzupełnienia ustala się z inspektorem nadzoru.
Standardowy pomiar grubościomierzem magnetycznym lub wiroprądowym jest nieniszczący, bo sonda tylko dotyka powierzchni. Metody z nacięciem powłoki stosuje się rzadko, gdy trzeba ocenić grubość pojedynczych warstw. Miejsce nacięcia naprawia się zgodnie z instrukcją producenta farby.
Sprawdź również
- Klasy korozyjności C3, C4 i C5 – czym się różnią i jak wpływają na dobór systemu malarskiego? Wyjaśnia, jak agresywność środowiska przekłada się na liczbę warstw i grubość systemu malarskiego.
- Czyszczenie i malowanie konstrukcji stalowych – jak wygląda proces? Opisuje kolejne etapy prac od oceny stanu stali po nałożenie gruntu, warstwy pośredniej i nawierzchni.
- Jak rozpoznać pierwsze oznaki korozji? Objawy, etapy i moment reakcji Pokazuje, po czym poznać, że powłoka przestaje chronić stal i kiedy zaplanować renowację.
- Czy piaskowanie jest bezpieczne dla konstrukcji stalowych? Omawia wpływ obróbki strumieniowo-ściernej na stal i profil chropowatości pod system malarski.
Sprawdź ofertę
- Malowanie konstrukcji stalowych Zabezpieczenie antykorozyjne konstrukcji w kategoriach korozyjności C1–C5, od przygotowania powierzchni po odbiór.
- Malowanie ogniochronne stali Powłoki pęczniejące o grubości dobranej do wymaganej klasy odporności ogniowej.
- Obróbka strumieniowo-ścierna konstrukcji stalowych Przygotowanie stali do stopnia czystości Sa2 lub Sa2.5 wg ISO 8501-1 przed malowaniem.
