Malowanie ogniochronne drewna

Drewno nie ma jednej, z góry przypisanej klasy reakcji na ogień: zależy ona od gatunku, gęstości, grubości elementu i sposobu zastosowania, a dla drewna litego przyjmuje się ją na podstawie klasyfikacji według PN-EN 13501-1. Prawidłowo wykonane zabezpieczenie pozwala uzyskać wyższą klasę, na przykład B-s2, d0, o ile potwierdza to klasyfikacja konkretnego preparatu i sposób jego aplikacji. Poprawa tych parametrów bywa warunkiem dopuszczenia obiektu do użytkowania. Warto przy tym rozdzielić dwa pojęcia: klasa reakcji na ogień, taka jak B-s2, d0, opisuje zachowanie samego materiału w kontakcie z ogniem, natomiast klasy R30 czy R60 opisują odporność ogniową elementu konstrukcyjnego, czyli czas zachowania nośności. To dwie różne właściwości i nie zastępują się wzajemnie.

Impregnacja polega na nasyceniu drewna roztworem, który wnika w strukturę włókien na głębokość kilku milimetrów, natomiast powłoka tworzy warstwę na powierzchni, która w kontakcie z ogniem pęcznieje i zwęgla się. Impregnacja sprawdza się przy elementach konstrukcyjnych, powłoka tam, gdzie liczy się zachowanie widocznej struktury drewna. Oba rozwiązania można łączyć w jeden układ, w którym impregnat stanowi podstawę, a powłoka chroni go przed wymywaniem i nadaje wykończenie, ale wyłącznie wtedy, gdy producent dopuszcza takie zestawienie w dokumentacji systemu. Dobieranie produktów w dowolnych kombinacjach nie daje podstawy do deklarowania jakiejkolwiek klasy.

Stosujemy cztery metody. Metoda ciśnieniowa wykorzystywana jest przy surowcu impregnowanym jeszcze w tartaku, metoda zanurzeniowa pozwala zabezpieczyć elementy przed montażem, a metoda natryskowa i smarowanie pędzlem lub wałkiem umożliwiają pracę zarówno przed, jak i po montażu konstrukcji. Dobór metody zależy od etapu inwestycji, dostępu do elementów i wymagań przyjętego systemu.

Drewno musi być czyste i suche, a powierzchnię trzeba oczyścić z kurzu, pleśni i starych powłok malarskich. Istotna jest wilgotność surowca, ponieważ wpływa na wnikanie i wiązanie preparatu, przy czym dopuszczalny zakres wilgotności oraz sposób aplikacji określa karta techniczna konkretnego produktu i nie da się ich uogólnić na wszystkie preparaty. Nakładanie preparatu na drewno o wilgotności wykraczającej poza ten zakres to jeden z najczęstszych błędów, który obniża skuteczność całego zabezpieczenia.

Wewnątrz warunki wilgotności i temperatury są stabilne, więc preparaty rozpuszczalne w wodzie zachowują skuteczność przez lata. Elementy zewnętrzne narażone na opady, promieniowanie UV i wahania temperatury wymagają systemu przeznaczonego do warunków zewnętrznych, potwierdzonego dokumentacją producenta. Zastosowanie preparatu przewidzianego wyłącznie do wnętrz oznacza spadek skuteczności zabezpieczenia w kolejnych sezonach, niezależnie od jakości samej aplikacji.

Zabezpieczenie nie jest rozwiązaniem dożywotnim. Nie obowiązuje jednak jeden uniwersalny okres odnawiania: trwałość ochrony i częstotliwość jej weryfikacji wynikają z zaleceń producenta zastosowanego preparatu oraz z rzeczywistych warunków eksploatacji. Elementy zewnętrzne i narażone na zawilgocenie wymagają częstszej kontroli niż konstrukcje we wnętrzach, a podstawą decyzji o odnowieniu powinna być ocena stanu powłoki, a nie sam upływ czasu.

Tak. Zamontowaną więźbę, konstrukcję dachu czy elementy wykończeniowe zabezpieczamy metodą natryskową lub przez smarowanie, po wcześniejszym oczyszczeniu powierzchni i sprawdzeniu wilgotności drewna. Ograniczeniem bywa dostęp do elementów i zabezpieczenie otoczenia przed zabrudzeniem, co uwzględniamy w organizacji prac. Zakres i warunki realizacji ustalamy po oględzinach obiektu.

Dostępne są preparaty bezbarwne i kryjące, więc efekt wizualny zależy od przyjętego rozwiązania i oczekiwań inwestora. Warstwę dekoracyjną, na przykład lazurę, można stosować, ale musi być zgodna z przyjętym systemem ogniochronnym. Dobranie produktu spoza systemu może obniżyć skuteczność zabezpieczenia i podważyć podstawę deklarowanej klasy reakcji na ogień, dlatego wykończenie ustalamy razem z doborem preparatu.